گزارشى از جلسه‌ى اعتراض به نقض حقوق بشر در دانشگاه تورنتو

گزارشگر : بابک يزدى

در تاريخ شنبه ٢٨ آوريل ٢٠٠١ در اعتراض به نقض حقوق بشر در ايران در دانشگاه تورنتو جلسه‌اى با حضور اساتيد دانشگاه‌هاى تورنتو رضا براهنى، هايده مغيثى، شهرزاد مجاب، سعيد رهنما، محمد تاج دولتى و رامين احمدى از آمريکا تشکيل شد.

افتتاحيه جلسه با محمد تاج دولتى بود و سپس سعيد رهنما اداره نظم جلسه را به عهده گرفت.

سعيد رهنما پس از مقدمه‌اى به معرفى سخنرانان پرداخت و سپس اطلاعيه‌هاى سازمان دفاع از زندانيان سياسى ايران و انجمن حقوق بشر در کانادا-تورنتو را قرائت کرد و سپس از سخنرانان دعوت کرد تا به مدت ١٠ دقيقه هرکدام صحبت کرده و نظرشان را ارائه دهند.

رامين احمدى پس از مقدمه‌اى، به تاريخچه‌ و موارد دستگيريهاى امير انتظام پرداخت و به کتابى که در اين مورد چاپ کرده اشاره کرد. ايشان در اين مورد به گروههاى چپ و مارکسيست انتقاد داشت که نه تنها اعتراضى در اوايل دستگيرى امير انتظام نکرده بلکه به شکلى تأئيد نيز کرده‌اند. در قسمتى ديگر ايشان اشاره کرد که شايد اين جلسه باعث شود گروههاى چپ نيز تحريک شده و تا حدودى نيز به مسئله‌ى حقوق بشر نيز بپردارزند.

رضا براهنى سخنران بعدى بود که به فضاى قتلها در جمهورى اسلامى و دلايل فرهنگى آن پرداخت و نفى مجارزات اعدام را به شکلى تحليل گونه ارائه داد.

براهنى در قسمتى ديگر به انتقادى از امير انتظام هنگامى که در حاکميت جمهورى اسلامى شريک بود کرد. و اشاره کرد که عليرغم اين نقاط ضعف ما بايد همچنان از آزادى امير انتظام و ديگران دفاع کنيم.

شهرزاد مجاب (به نظر اينجانب) بهترين، واقعيترين، راديکالترين، با شهامت ترين، و بى پرواترين سخنران جلسه بود. ايشان با اين جمله آغاز کرد که من راجع به حقوق بشر صحبت نخواهم کرد چون آن را چيزى فراتر از نظامهاى بورژوازى و در چارچوب کشورهاى سرمايه‌دارى به رهبرى غرب و بويژه آمريکا نمى دانم. او اشاره کرد که حقوق بشر در نهايت از رفورم‌هاى بورژوازى فراتر نخواهد رفت.

شهرزاد سپس به تحليل دو خرداديها و به اصطلاح اصلاح طلبان دو خردادى پرداخت و توضيح داد که چگونه اينها خود سد راه اصلاحات، دموکراسى و حقوق بشر هستند، و اينها هستند که خاک در چشم مردم ريخته، اينها هستند که خشونت طلبان اصلى را که رژيم و ايادى آن هستند را از زير تيغ مردم بيرون آورده و اينها هستندکه...

در پايان شهرزاد مجاب اشاره کرد که به نظر ايشان بايد حضور رژيم و اياديش را در هر نقطه و مجمع بين‌المللى (همانند رژيم سابق آپارتايددر آفريقاى جنوبى) قطع کرد. و در نهايت بايد همه‌ى چپ هاى راديکال با ديد انتقادى به گذشته‌ى خود حول سرنگونى کليت جمهورى اسلامى متحد شوند.

متن کامل سخنرانى شهرزاد مجاب در خاوران (ارگان سازمان دفاع از زندانيان سياسى ايران) شماره ٩ چاپ خواهد شد.

هايده مغيثى نيز يکى از سخنرانان خوب جلسه بود که به جهانشمول بودن حقوق بشر پرداخت و تا حدودى به نقد تئورى نسبيت فرهنگى پرداخت.

در قسمت ديگرى از سخنانش هايده مغيثى به اين نکته اشاره کرد که بعضى‌ها با ادعاى اينکه کار سياسى نمى‌کنند و با عدم اشاره و مبارزه‌شان برعليه نقض حقوق بشر در ايران خود عامدانه کارى سياسى مى‌کنند.

قسمت پرسش و پاسخ (يا سئوالات و نظرات) که به پيشنهاد سعيد رهنما و توافق ديگران بدون آنتراکت (به دليل محدود بودن وقت) شروع شد نيز قسمت با هيجان جلسه بود و به بيش از ١٠ نفر نوبت رسيد که سئوال و يا انتقاد خود را بيان و يا نظر خود را مطرح کنند.

در مجموع دو نفر از راديکاليسم شهرزاد مجاب انتقاد و سئوال داشتند (دونا و الميرا)و دو نفر به نسبيت فرهنگى که به شکلى توسط يکى از سخنرانان مطرح شده بود.

بحث‌هاى ديگرى که توسط حضار مطرح شد اين بود که آيا رژيم اسلامى اصلاح پذير است و يا خير؟ آيا بدون برداشتن جمهورى اسلامى از سر راه مى‌شود به حقوق بشر رسيد؟ و يا اينکه آيا مى توان مسلامان بود و به حقوق بشر نيز معتقد بود؟ که خانم مجاب و مغيثى جوابشان منفى و جواب آقاى براهنى مثبت بود.

خانمى که از براهنى سئوال فوق را کرده بود، در وسط صحبت براهنى اشاره کرد که من با اين قسمت صحبت شما کاملا مخالفم و متأسفانه شما نمى‌توانيد مرا قانع کنيد، و سئوالم را دوباره از خانم‌هاى مغيثى و مجاب مى پرسم.

در ميان حضار آقاى حسين زراسوند صراحتا اعلام کرد در اسلام قانون سنگسار، قصاص، شلاق زدن، عدم برابرى زن و مرد و ... وجود دارد و طبيعتا نمى تواند با حقوق بشر سازگارى داشته باشد. و کسى نمى‌تواند هم مسلمان باشد و هم از حقوق بشر دم بزند. تقريبا چهار خانمى که از اين پس صحبت کردند فحواى کلامشان در تأييد سخنان آقاى زراسوند بود.يکى از زندانيان سياسى سابق (فروغ ارغوان) مطرح کرد که وجود جمهورى اسلامى خود توهينى است به بشر و حقوق بشر در ايران و جهان، چون در ايران اصلا حقوق بشرى وجود ندارد تا نقض شود. او نيز در پاسخ به سخنان رامين احمدى اشاره کرد که قبل از اينکه دوخردادى درکار باشد و اين به اصطلاح اصلاح طلبان، صدها و هزاران کمونيست و انقلابى بودند که براى آزادى و برابرى و حقوق انسانها مبارزه کرده، به زندان افتاده و شکنجه و اعدام شدند. اعدامهاى جمعى در سالهاى ٦١ تا ٦٣ و قتل عام زندانيان سياسى در سال ٦٧ را رژيم اسلامى بيش از همه از کمونيستها و انقلابيون قربانى گرفت و در آن موقع هنوز بعضى از اين اصلاح طلبان در رکاب جمهورى اسلامى بوده و با آن همکارى مى کردند.

کمونيستها بودند که برنامه نوشتند و پلاتفرم دادند و اگر برنامه‌ى آنها روزى به اجرا درآيد ديگر از زن آزارى و تبعيض و بى حقوقى و سنگسار و زندان و اعدام و شکنجه و... خبرى نخواهد بود.

يکى دييگر از زندانيان سياسى سابق (ايرج رضائى) سئوال کرد که چرا هرموقع صحبت از نقض حقوق بشر مى شودصحبت از ملى اسلاميها، دوخرداديها، اقليتهاى ملى و مذهبى و... مى شود که بايد هم بشود ولى بعضى‌ها موقعى که به نام کمونيستها و انقلابيون نزديک مى شوند زبانشان را گاز مى‌گيرند. در صورتيکه بيشترين مبارزه را اينها کرده و بيشترين قربانى را رژيم تز آنها گرفته است.